با انواع بازار های مالی بیشتر آشنا شوید

بازارهای مالی یکی از بخش‌های مهم در اقتصاد هر کشور و هم‌چنین اقتصاد جهانی هستند. خرید و فروش، مهم‌ترین اتفاقی است که در یک بازار مالی رخ می‌دهد و باعث به جریان درآمدن پول می‌شود. تقریباً تمام کشورها حداقل یک بازار مالی رسمی دارند که سهام شرکت‌های مشخصی در آن خرید و فروش می‌شود. البته موارد مختلفی از انواع بازار مالی وجود دارد که تصمیم داریم در این مطلب با آن‌ها آشنا شویم.

بازار سهام، بازار اوراق قرضه، بازار تبادل ارزهای خارجی و بازار مشتقات از جمله مهم‌ترین بازارهای مالی در دنیا هستند و روزانه صدها میلیارد دلار پول در آن‌ها جابه‌جا می‌شود. بازار ارزهای دیجیتال نیز یکی بازارهای مالی نوظهور در دنیاست که به سرعت در حال رشد بوده و به فناوری‌های غیرمتمرکز و بلاک چین وابسته است. 

بازار مالی چیست؟ 

بازار مالی را Financial markets نیز می نامند. این بازر مجموعه ی وسیعی از انواع بازارها را دربر می گیرد که در تمامی این مارکت ها، اوراق بهادار خرید و فروش می شود. بازار مبادله سهام، بازارهای اوراق قرضه، بازار فارکس (Forex Market – FX) و بازارهای مشتقات (Derivative Markets) و دیگر انواع بازارها، از انواع بازارهایی هستند که در زمره ی بازار مالی قرار می گیرند.

اقتصاد حیاتی برای عملکرد صحیح و جذب سرمایه مورد نیازشان به بازار مالی احتیاج دارند. بازار مالی بستری را برای خریداران و فروشندگان فراهم می کند تا در این بستر بتوانند به مبادله ی کالا و خرید و فروش بپردازند. بازار مالی با ارائه ی اوراق بهادار، برای کسب و کارهایی که نیازمند پول هستند ، سرمایه فراهم می ‌کند و هم رده با این فعالیت خود، برای افرادی که پول زیادی را در این بازارها سرمایه می کنند، نیز در نظر می گیرند. 

به بیانی ساده تر باید خدمت تان عرض کنیم که خرید و فروش تعداد زیادی از ابزارهای مالی شامل سهام، اوراق قرضه، ارزها و همچنین مشتقات مربوط به آن ها، کاری است که عموما در یک بازار مالی انجام می شود. به عنوان مثال، بورس را می توانیم یکی از ملموس ترین مثال ها برای نشان دادن بازارهای مالی به شما در نظر بگیریم.

با تصور بورس و شرایط معامله در آن متوجه خواهید شد که بازارهای مالی برای اینکه بتوانند در بستری امن به فعالیت بپردازند نیاز دارند تا قیمت‌ ها و اطلاعات مورد نیاز تمامی‌ کاربران بازار به ‌طور کامل و بدون دست‌ کاری به دست آن ‌ها برسد.

نکته ی جالب درباره ی بازار مالی این است که این بازارها خودشان از انواع مختلفی تشکیل می شوند که هر کدام از این موارد، ویژگی های خاص خودشان را دارند. در ادامه به شرح هر کدام از این انواع خواهیم پرداخت : 

آیا می دانید بازار مالی چیست؟

انواع بازار مالی:

بازار مستقیم (Over – the – counter Markets, OTC) :

در این مدل بازارها تمامی‌ مبادلات به شکل الکترونیکی انجام می ‌شوند و هیچ‌ گونه مرکز فیزیکی برای این مبادلات تعریف نمی شود. به همین دلیل به این بازارها، بازارهای غیر متمرکز نیز گفته می شود. در بازارهای مستقیم، هیچ شخص سومی با نام کارگزار ظاهر نمی شود و دو طرف معامله به صورت مستقیم با یکدیگر ارتباط خواهند گرفت.

سهام هایی که در بازار مستقیم عرضه می شوند و مبادله می شوند عموما سهام هایی هستند که به صورت عمومی ‌در بازار بورس نیویورک( NYSE)، نزدک (NASDAQ) و یا بازار بورس آمریکا (American Stock Exchange – ISE) به نمایش گذاشته نشده ‌اند.

در بازار مستقیم شرکت هایی مبادله می شوند که بسیار کوچک تر از شرکت هایی هستند که در بازارهای مالی اصلی مبادله می گردند. از این رو، بازارهای فرابورس نیازمند قوانین نظارت کمتری بوده که در نتیجه هزینه استفاده از آن ‌ها نیز به مراتب کمتر خواهد شد.

بازارهای اوراق قرضه (Bond Markets):

اوراق قرضه نوعی اوراق بهادار هستند که به صورت وام در اختیار یک فرد قرار میگیرند تا با استفاده از آن فرد بتواند کارهای مالی خود را انجام دهد. در ازای پرداخت این اوراق بهادار به وام گیرنده، طبیعتا یک سری شروط بین وام دهنده و وام گیرنده لیست می شوند که طی این شروط، یک درصد معینی به عنوان سود پول وام دهنده، تعریف می شود.

شرکت ‌ها و همچنین شهرداری ‌ها (Municipalities)، دولت ‌های محلی ایالتی (States) و دولت‌ های مرکزی (Sovereign Governments) با هدف تأمین مالی پروژه ‌ها و عملیات‌ ها، اوراق قرضه را منتشر می کنند. خیلی ها، بازارهای اوراق قرضه را با عنوان بازارهای بر پایه بدهی (Debt markets (Credit markets و یا بازارهای درآمد ثابت (Fixed – income markets) می شناسند.

اوراق بهادار یا همان اوراق قرضه عموما شامل اوراق و لوایح می شوند که این موارد باید از جانب خزانه‌داری ‌ایالات متحده آمریکا (Notes and bills issued by the United States Treasury) صادر شوند. در نهایت هم این اوراق در بازارهای اوراق قرضه به فروش می رسند. 

همه چیز درباره ی بازار مالی

بازارهای پولی (Money Markets):

در بازارهای پولی عموما به مبادله ی کالاهایی می پردازند که دارای تاریخ انقضای کم، سود از پیش تعیین شده و امنیت بالا بالا باشند. در واقع در بازار پولی، هدف این است که دو طرف خیلی زود بتوانند به نقدینگی ناشی از فروش محصول دست پیدا کنند.

بازارهای پولی در سطح عمومی ‌و عمده ‌فروشی، شامل حجم‌ معاملاتی بالایی بین مؤسسات و معامله ‌گران می شوند. اما در سطح خرده ‌فروشی این طور نیست و ‌ این بازارها شامل صندوق ‌های سرمایه ‌گذاری مشترکی (Mutual Funds) می شوند که توسط سرمایه‌گذاران منفرد و حساب ‌های باز شده در‌ این بازارها توسط مشتریان بانکی خریداری شده اند.

در کل، سرمایه گذاری در بازارهای پولی عموما برای خرید گواهی ‌های سپرده کوتاه ‌مدت (Certificate of deposit – CD’s) و یا خرید اوراق منتشر شده توسط شهرداری ‌ها و یا اوراق منتشر شده توسط خزانه‌ داری و غیره انجام می شود. 

بازارهای مشتقات (Derivatives Market):

ارزش قراردادی که بین دو یا چند طرف معامله نوشته می‌ شوند در بازارهای مشتقات نوشته می شوند، بر پایه ی یک دارایی مالی پایه (مانند یک اوراق قرضه) و یا یک دارایی خاص (مانند یک شاخص) تعیین می ‌شود. یک قرارداد مشتقات به ‌صورت تکی،  قراردادی بی ‌ارزش محسوب می شود.

در بازارهای مشتقات سهام ‌ها به‌ صورت مستقیم مبادله نمی ‌شوند و عموما به ‌صورت قراردادهای آتی و یا قراردادهای اختیاری، معامله، خرید یا فروش و یا به صورت انواع دیگری از محصولات مالی (Financial Products) مبادله می ‌گردند.

ارزش اوراق مشتقات به عنوان یک اوراق بهادار ثانویه، از ابزارهای مالی مانند اوراق قرضه (Bonds)، کالاها (Commodities)، ارزها (Currencies)، نرخ‌های بهره (Interest rates)، شاخص‌های بازار (Market indexes) و همچنین سهام (Stocks) دریافت می شود. 

بازار فارکس:

بازار فارکس (Foreign exchange market, FOREX, FX) یک بازار مالی تعریف می شود. افراد در این بازار می توانند به خرید، فروش، مبادله و معامله‌ گری بر روی ارزها مشغول شوند. در بازار فارکس، پول به ‌عنوان نقد ‌پذیر‌ترین نوع تمامی دارایی ‌ها شناخته می‌شود. و اصلا به همین دلیل است که بازار فارکس نقدینه ‌ترین بازار در کل دنیا می شناسند.

فارکس نیز مانند بازارهای مستقیم، نوعی بازار غیر متمرکز است و برای مبادله، به هیچ کارگزار و نفر سومی، احتیاج نیست چرا که تمامی معاملات در این بازار از طریق شبکه ‌ای بین ‌المللی  از کامپیوترها و کارگزاری ‌ها در سراسر جهان انجام می شود.

شرکت ‌های تجاری (Commercial Companies)، بانک ‌های مرکزی (Central Banks)، شرکت ‌های مدیریت سرمایه‌ گذاری (Investment management firms)، صندوق ‌های سرمایه‌ گذاری (Hedge funds)، کارگزاری ‌های خرد فارکس (Retail forex brokers) و همچنین سرمایه‌ گذاران مختلف دیگر، در کنار یکدیگر، بازار فارکس را تشکیل می دهند. 

تعریف بازار مالی

سخن آخر و جمع بندی:

با توجه به اینکه حالا با انواع بازار مالی، ویژگی ها و فاکتورهای مختلف آن آشنا شدید، حالا لازم است بدانید که به‌ طور گسترده به هر نوع بازاری که در آن عملیات مبادلات اوراق قرضه انجام می‌ گیرند، بازارهای مالی گفته می ‌شود.

این بازارها برای عملیات روان ‌تر و همچنین تأمین سرمایه جامعه بسیار مهم هستند و تمامی‌ انواع اوراق قرضه را معامله می نمایند. در نهایت شما با شناخت انواع بازار مالی مانند بازار فارکس، بازار پولی، بازار سهام و بازار اوراق قرضه، می توانید با توجه به شرایط و بودجه و زمینه ی فعالیت خودتان، تصمیم بگیرید که می توانید در کدام زمینه فعالیت نمایید.